درگاه یکپارچه ذینفعان (DDN) چیست؟ نحوه ورود به سایت سامانه

بازار سرمایه ایران، با گستردگی و پیچیدگی‌های خاص خود، نیازمند ابزارهایی است که بتواند ارتباط شفاف و کارآمدی بین ارکان مختلف آن و سرمایه‌گذاران برقرار کند. در این میان، بورس اوراق بهادار به عنوان یکی از ستون‌های اصلی اقتصاد کشور، همواره در پی ارتقاء سطح خدمات و تسهیل دسترسی سرمایه‌گذاران به اطلاعات بوده است. یکی از مهم‌ترین سامانه‌هایی که در این راستا توسعه یافته، «درگاه یکپارچه ذینفعان بازار سرمایه» یا همان DDN است. این سامانه که زیرمجموعه شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه (سمات) فعالیت می‌کند، نقش حیاتی در ارائه خدمات آنلاین به ذینفعان مختلف بازار سرمایه، از سهامداران خرد و کلان گرفته تا ناشران و نهادهای نظارتی، ایفا می‌نماید. در این مقاله آموزشی از کارگزاری بیدار، به معرفی جامع این درگاه، نحوه ورود به آن و خدماتی که ارائه می‌دهد، خواهیم پرداخت.

درگاه یکپارچه ذینفعان (DDN) چیست؟

درگاه یکپارچه ذینفعان بازار سرمایه (DDN)، که با آدرس الکترونیکی ddn.csdiran.ir در دسترس است، در واقع یک پلتفرم جامع برای انجام عملیات پس از معاملات در بازارهای بورس و خارج از بورس طراحی شده است. وظیفه اصلی این درگاه، تسهیل فرآیند انتقال دارایی از فروشنده به خریدار، حذف دارایی از سبد فروشنده و ثبت و نگهداری تاریخچه کامل معاملات است. این سامانه به منظور افزایش شفافیت و دقت در اطلاعات، به ذینفعان بازار سرمایه امکان مشاهده وضعیت دارایی‌هایشان را از طریق کد ملی فراهم می‌کند. سهامداران با ثبت‌نام در این سامانه، قادر خواهند بود تا سبد دارایی خود و ارزش روز آن را مشاهده کنند.

DDN به طور کلی برای سه گروه اصلی ذینفعان بازار سرمایه طراحی شده است: سهامداران (حقیقی و حقوقی)، ناشران اوراق بهادار و نهادهای نظارتی و حاکمیتی. این سامانه با هدف ارائه خدمات متمرکز و یکپارچه، بر بستر سامانه سمات فعالیت می‌کند. لازم به ذکر است که تمامی ذینفعان برای استفاده از خدمات این درگاه، ملزم به ثبت‌نام و احراز هویت در سامانه سجام هستند؛ در غیر این صورت، امکان بهره‌مندی از خدمات DDN برای آن‌ها مقدور نخواهد بود.

برای افزایش سرعت و بهره‌وری، خدمات مرتبط با این درگاه در قالب اپلیکیشن‌های مجزا برای سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS و همچنین نسخه تحت وب ارائه می‌شود. این رویکرد چندسکویی، دسترسی آسان و فراگیر را برای تمامی کاربران تضمین می‌کند.

ساختار درگاه DDN: سه سامانه اصلی

خدمات درگاه یکپارچه ذینفعان (DDN) از طریق سه سامانه اصلی به ذینفعان بازار سرمایه ارائه می‌شود:

• درگاه الکترونیکی سهامداران (دارا): این سامانه به صورت اختصاصی به سهامداران حقیقی و حقوقی خدمات ارائه می‌دهد و هدف آن، اطلاع‌رسانی دقیق و به‌موقع در خصوص دارایی‌ها و معاملات آن‌هاست.
• درگاه الکترونیکی ناشران (دانا): این سامانه برای ناشران اوراق بهادار طراحی شده است تا بتوانند فرآیندهای مرتبط با برگزاری مجامع، توزیع سود، افزایش سرمایه و گزارش‌گیری را به صورت الکترونیکی و با سرعت بیشتری انجام دهند.
• درگاه الکترونیکی ارکان بازار سرمایه و نهادهای نظارتی (ناظر): این درگاه به نهادهای نظارتی و حاکمیتی مانند بانک مرکزی، سازمان امور مالیاتی و سایر ارگان‌های دولتی امکان دسترسی به گزارش‌ها و اطلاعات مورد نیاز بازار سرمایه را می‌دهد.

خدمات درگاه الکترونیکی سهامداران (دارا)

درگاه دارا، به عنوان یکی از کلیدی‌ترین بخش‌های سامانه DDN، خدمات متنوعی را برای سهامداران حقیقی و حقوقی فراهم می‌آورد. هدف اصلی این سامانه، ارائه اطلاعات جامع و به‌روز در خصوص سبد سهام، سودهای دریافتی و تاریخچه معاملات است. در دنیای امروز که سرعت انتقال اطلاعات بسیار بالاست و شایعات نیز به سرعت منتشر می‌شوند، وجود یک رسانه اطلاع‌رسانی معتبر و سریع مانند سامانه دارا، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

خدمات گسترده سامانه دارا، آن را به مکملی ایده‌آل برای پنل کارگزاری تبدیل کرده است. در حالی که پنل کارگزاری امکان مشاهده پرتفوی لحظه‌ای و مدیریت معاملات را فراهم می‌کند، سامانه دارا اطلاعات تکمیلی و مهمی مانند تاریخچه دریافت سود نقدی را در اختیار سهامداران قرار می‌دهد. این قابلیت به سرمایه‌گذاران کمک می‌کند تا دید جامعی نسبت به بازدهی سرمایه‌گذاری‌های خود داشته باشند.

از جمله امکانات برجسته سامانه دارا می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• مشاهده صورت وضعیت دارایی: نمایش جزئیات کامل سبد سهام شامل نماد، تعداد سهام، کارگزار ناظر و درصد هر نماد از کل سبد.
• تاریخچه گردش معاملات: امکان بررسی و مشاهده کلیه خرید و فروش‌های انجام شده در بازه‌های زمانی مختلف.
• مشاهده سود نقدی سهام: دسترسی به تاریخچه سودهای نقدی تعلق گرفته به سهامدار از سال 1396 به بعد.
• امکان مشاهده سهام عدالت: با استفاده از این بخش، سهامداران می‌توانند ارزش روز سهام عدالت خود را بدون نیاز به ورود به سامانه مجزای سهام عدالت، مشاهده کنند.

لازم به ذکر است که از میان سه درگاه اصلی DDN، تنها درگاه دارا به صورت مستقیم به سهامداران خدمات ارائه می‌دهد. دو درگاه دیگر، یعنی دانا و ناظر، برای سهامداران قابل دسترسی نیستند و مختص ناشران و نهادهای نظارتی می‌باشند.

خدمات درگاه الکترونیکی ناشران (دانا)

درگاه دانا، بستری الکترونیکی است که برای تسهیل امور ناشران اوراق بهادار، اعم از شرکت‌های پذیرفته شده در بورس و فرابورس، طراحی شده است. این سامانه به ناشران کمک می‌کند تا فرآیندهای حیاتی مانند ثبت و سپرده‌گذاری اوراق، برگزاری مجامع عمومی، توزیع سود نقدی و افزایش سرمایه را با کارایی و سرعت بیشتری انجام دهند. به عنوان مثال، فرآیند پرداخت سود نقدی که پس از تصویب در مجمع عمومی سالیانه و از طریق سامانه سجام به حساب سهامداران واریز می‌شود، هماهنگی قابل توجهی با خدمات قابل ارائه از طریق درگاه دانا دارد.

این سامانه با خودکارسازی بسیاری از فرآیندها، بار اداری و اجرایی را از دوش ناشران برداشته و امکان تمرکز بیشتر بر فعالیت‌های اصلی کسب‌وکار را فراهم می‌آورد. همچنین، قابلیت گزارش‌گیری پیشرفته در این درگاه، به ناشران کمک می‌کند تا تحلیل‌های دقیق‌تری از وضعیت مالی و عملیاتی خود ارائه دهند.

خدمات درگاه الکترونیکی ارکان و نهادهای نظارتی (ناظر)

درگاه ناظر، به نهادهای نظارتی و حاکمیتی بازار سرمایه، از جمله دفتر ریاست جمهوری، بانک مرکزی، سازمان امور مالیاتی، بیمه مرکزی و حتی دستگاه قضایی، خدمات آنلاین ارائه می‌دهد. کاربرد اصلی این درگاه، فراهم کردن امکان اخذ گزارش‌های متنوع و تحلیل داده‌های بازار سرمایه برای این نهادهاست.

برای مثال، بانک مرکزی می‌تواند با استفاده از گزارش‌های استخراج شده از این سامانه، سیاست‌های پولی و مالی انبساطی یا انقباضی خود را بر اساس شرایط اقتصادی کشور تنظیم و اجرا کند. همچنین، نهادهای دولتی می‌توانند با اتکا به آمارهای ارائه شده در این درگاه، در خصوص واگذاری شرکت‌های دولتی به بخش خصوصی تصمیم‌گیری کرده و درآمدهای حاصل از این واگذاری‌ها را در بودجه دولت لحاظ نمایند. این درگاه، ابزاری قدرتمند برای پایش و هدایت بازار سرمایه در سطح کلان محسوب می‌شود.

نحوه ورود به سامانه DDN (درگاه یکپارچه ذینفعان)

برای ورود به درگاه یکپارچه ذینفعان بازار سرمایه (DDN)، اولین و مهم‌ترین شرط، داشتن حساب کاربری فعال در سامانه سجام و انجام فرآیند احراز هویت است. اگر قبلاً در سامانه سجام ثبت‌نام کرده‌اید، می‌توانید با دنبال کردن مراحل زیر، به سادگی وارد سامانه DDN شوید. در صورتی که هنوز در سجام ثبت‌نام نکرده‌اید، توصیه می‌شود ابتدا این فرآیند را تکمیل نمایید. برای راهنمایی بیشتر پس از ثبت‌نام سجام، می‌توانید به مقالات مرتبط مراجعه کنید.

گام به گام ورود به سامانه DDN:

1. دسترسی به سامانه: اپلیکیشن موبایل DDN را برای سیستم‌عامل خود (اندروید یا iOS) از طریق لینک‌های مربوطه دانلود و نصب کنید، یا به نسخه تحت وب این سامانه از طریق مرورگر خود وارد شوید.
2. ورود اطلاعات اولیه: پس از باز کردن برنامه یا وب‌سایت، کد ملی خود را در کادر مشخص شده وارد کنید. سپس کد امنیتی نمایش داده شده را نیز وارد نمایید.
3. تایید شماره همراه: یک پیامک حاوی کد تاییدیه به شماره همراهی که در سامانه سجام ثبت کرده‌اید، ارسال خواهد شد. این کد را در کادر مربوطه وارد کنید.
4. تعیین رمز عبور: در این مرحله، باید یک رمز عبور امن و اختصاصی برای حساب کاربری خود در سامانه DDN انتخاب کنید. این رمز عبور باید حداقل 8 کاراکتر داشته باشد و شامل ترکیبی از حروف بزرگ، حروف کوچک، اعداد و کاراکترهای ویژه (مانند @، #، $ و غیره) باشد. پس از انتخاب رمز عبور، آن را دوباره در کادر تأیید وارد کنید.

پس از طی کردن این مراحل، شما با موفقیت وارد درگاه یکپارچه ذینفعان بازار سرمایه شده‌اید و می‌توانید به خدمات متنوع آن دسترسی پیدا کنید.

بخش‌های مختلف سامانه یکپارچه ذینفعان (DDN)

پس از ورود به سامانه دارا (بخش مربوط به سهامداران در DDN)، با مجموعه‌ای از امکانات و بخش‌های کاربردی روبرو خواهید شد که هر کدام به جنبه‌ای از مدیریت دارایی و اطلاعات بازار سرمایه می‌پردازند. آشنایی با این بخش‌ها به شما کمک می‌کند تا نهایت استفاده را از این سامانه ببرید:

1. 1. سبد دارایی: اولین صفحه‌ای که پس از ورود مشاهده می‌کنید، نمایش آخرین وضعیت دارایی‌های شماست. این بخش امکان مشاهده جزئیات سبد سهام، شامل نماد، تعداد سهام، کارگزار ناظر و درصد هر نماد از کل سبد را فراهم می‌کند. همچنین، با تغییر تاریخ در بالای صفحه، می‌توانید سبد سهام خود را در بازه‌های زمانی گذشته نیز بررسی کنید. نمودار دایره‌ای نمایش داده شده در این قسمت، درصد هر سهم از کل سبد را به صورت بصری نشان می‌دهد.
   2. گزارش روزانه گردش معاملات: این بخش به شما امکان می‌دهد تا تاریخچه خرید و فروش سهام خود را به صورت روزانه مشاهده و بررسی کنید.

1. 1. مجامع: در این قسمت، لیستی از شرکت‌هایی که سهامدار آن‌ها هستید و مجمع عمومی آن‌ها برگزار شده است، نمایش داده می‌شود. اطلاعاتی مانند تاریخ برگزاری و نوع مجمع (عمومی عادی، عمومی فوق‌العاده و…) در این بخش قابل مشاهده است.

1. 1. اطلاعیه‌های نماد: کلیه اطلاعیه‌های منتشر شده در سامانه کدال که مرتبط با نمادهای موجود در سبد دارایی شما هستند، از طریق این بخش قابل دسترسی می‌باشند. این امکان شما را از آخرین اخبار و تصمیمات شرکت‌ها مطلع می‌سازد.
   2. گزارش دارایی: این بخش برای تهیه گواهی سهام (Certificate of Shares) طراحی شده است. با ورود به این قسمت و انتخاب نماد مورد نظر، می‌توانید گواهی مربوط به سهام آن نماد را دریافت کنید.

1. 1. گزارش سود سهام تعلق گرفته: این یکی از جذاب‌ترین و کاربردی‌ترین خدمات سامانه دارا است. شما می‌توانید تمامی سودهای نقدی که از سال 1396 به بعد به شما تعلق گرفته است را مشاهده کنید. این قابلیت نگرانی از بابت فراموشی سودهای دریافتی را برطرف می‌سازد.

1. 1. بازار: در این بخش، خلاصه‌ای از وضعیت کلی بازارهای مختلف اوراق بهادار (بورس اوراق بهادار، فرابورس، بازار اوراق بدهی و بازار اوراق مشتقه) ارائه می‌شود.

1. 1. مجامع الکترونیک: با توجه به رواج برگزاری مجامع به صورت الکترونیکی، این بخش لیستی از مجامعی که تاریخ برگزاری آن‌ها فرا رسیده است را نمایش می‌دهد.
   2. میز خدمت الکترونیک: این بخش به شما امکان می‌دهد تا درخواست‌های الکترونیکی خود را به صورت آنلاین و بدون نیاز به مراجعه حضوری ثبت کنید. این قابلیت، یکی از اهداف اصلی درگاه یکپارچه ذینفعان، یعنی ارائه خدمات الکترونیکی را محقق می‌سازد.

1. 1. بخش‌های پنل سمت راست سامانه دارا: در پنل سمت راست صفحه نیز دسترسی سریع به تمامی خدمات ذکر شده فراهم است. با انتخاب گزینه «درگاه الکترونیکی سهامداران»، زیرمجموعه‌هایی مانند اوراق بهادار، بورس انرژی و بورس کالا نمایش داده می‌شوند که با کلیک بر روی هر کدام، خدمات مرتبط با آن‌ها قابل دسترسی خواهد بود.

جدول مقایسه خدمات درگاه‌های DDN

برای درک بهتر تفاوت‌ها و دامنه خدمات هر یک از درگاه‌های DDN، جدول زیر مقایسه‌ای جامع را ارائه می‌دهد:

جمع‌بندی

درگاه یکپارچه ذینفعان بازار سرمایه (DDN)، گامی مهم در جهت الکترونیکی کردن خدمات و افزایش شفافیت در اکوسیستم بورس ایران است. این سامانه با ارائه خدمات متنوع از طریق درگاه‌های دارا، دانا و ناظر، نیازهای طیف وسیعی از فعالان بازار سرمایه را پوشش می‌دهد. از مشاهده پرتفوی و سود نقدی برای سهامداران گرفته تا تسهیل فرآیندهای اجرایی برای ناشران و ارائه ابزارهای تحلیلی برای نهادهای نظارتی، DDN به عنوان یک ابزار کارآمد، به تحقق اهداف کلان بازار سرمایه در زمینه اطلاع‌رسانی صحیح و ارائه خدمات الکترونیکی کمک شایانی کرده است. کارگزاری بیدار همواره تلاش می‌کند تا با ارائه محتوای آموزشی، سرمایه‌گذاران را در مسیر دستیابی به بازدهی مطلوب و مدیریت هوشمندانه دارایی‌هایشان یاری نماید.

سوالات متداول