برای مقایسه صندوقهای اهرمی نباید فقط به بازده چند روز یا چند ماه اخیر نگاه کرد. صندوقهای بیدار، اهرم، توان، شتاب و جهش از نظر ساختار کلی در یک گروه قرار میگیرند، اما ضریب اهرم، حباب، نقدشوندگی، اندازه صندوق و ترکیب پورتفوی آنها میتواند متفاوت باشد.
به همین دلیل ممکن است یک صندوق در یک بازه بازده بیشتری ثبت کند، اما همزمان با حباب بالاتر یا ضریب اهرم بیشتری معامله شود. در بازهای دیگر نیز جایگاه صندوقها میتواند کاملاً تغییر کند.
در این مقاله صندوقهای اهرمی اقتصاد بیدار، کاریزما، مفید، آگاه و فارابی را با معیارهای یکسان مقایسه میکنیم تا مشخص شود برای ارزیابی آنها باید به چه دادههایی توجه کرد.
مقایسه سریع صندوقهای اهرمی بیدار، اهرم، توان، شتاب و جهش
| صندوق | نماد واحد ممتاز | مجموعه مرتبط | نوع واحد مورد مقایسه |
|---|---|---|---|
| صندوق اهرمی بیدار | بیدار | اقتصاد بیدار | ممتاز قابل معامله |
| صندوق اهرمی کاریزما | اهرم | کاریزما | ممتاز قابل معامله |
| صندوق اهرمی توان | توان | مفید | ممتاز قابل معامله |
| صندوق اهرمی شتاب | شتاب | آگاه | ممتاز قابل معامله |
| صندوق اهرمی جهش | جهش | فارابی | ممتاز قابل معامله |
در این مقایسه تمرکز اصلی روی واحدهای ممتاز قابل معامله در بورس است؛ زیرا قیمت بازار، حباب، نقدشوندگی و اثر اهرمی در این واحدها اهمیت بیشتری برای سرمایهگذار بورسی دارد.
صندوقهای اهرمی را با چه معیارهایی مقایسه کنیم؟
برای اینکه مقایسه صندوقهای اهرمی قابل اتکا باشد، بهتر است همه صندوقها براساس یک مجموعه معیار مشترک بررسی شوند.
مهمترین معیارها عبارتاند از:
- بازده در بازه زمانی یکسان
- فاصله قیمت بازار با NAV
- ضریب اهرم
- نقدشوندگی
- اندازه صندوق
- ترکیب پورتفوی
- تمرکز صنایع و سهام
- میزان ریسک
استفاده از یک معیار بهتنهایی میتواند نتیجه مقایسه را گمراهکننده کند.
مقایسه بازده صندوقهای اهرمی
بازده یکی از اولین معیارهایی است که سرمایهگذاران برای مقایسه صندوقها بررسی میکنند.
اما مقایسه بازده زمانی معنا دارد که:
بازه زمانی برای همه صندوقها یکسان باشد.
برای مثال نمیتوان بازده یکماهه یک صندوق را با بازده یکساله صندوق دیگر مقایسه کرد.
بازههای متداول برای مقایسه عبارتاند از:
- یکماهه
- سهماهه
- ششماهه
- یکساله
- از ابتدای سال
همچنین بهتر است بررسی شود بازده صندوق در چه شرایطی از بازار ایجاد شده است.
ممکن است صندوقی در یک دوره صعودی به دلیل Exposure بالاتر عملکرد قویتری داشته باشد، اما در دوره نزولی نیز افت بیشتری تجربه کند.
بنابراین:
بازده بیشتر لزوماً به معنی صندوق بهتر نیست.
بازده گذشته نیز تضمینی برای عملکرد آینده نیست.
حباب صندوقهای بیدار، اهرم، توان، شتاب و جهش را چگونه مقایسه کنیم؟
قیمت واحد ممتاز صندوق در بازار براساس عرضه و تقاضا تعیین میشود و ممکن است با NAV فاصله داشته باشد.
اگر قیمت بازار بالاتر از NAV باشد، حباب مثبت و اگر پایینتر باشد، حباب منفی ایجاد میشود.
برای مقایسه صندوقها باید:
قیمت بازار و NAV مربوط به یک زمان نزدیک به هم بررسی شوند.
اما یک نکته مهم وجود دارد:
صندوقی که حباب کمتری دارد الزاماً صندوق بهتری نیست.
حباب فقط یکی از معیارهاست.
برای مثال حباب منفی ممکن است ناشی از:
- ضعف تقاضا
- شرایط منفی بازار
- کاهش نقدشوندگی
- انتظار معاملهگران
- اختلاف زمانی دادههای NAV
باشد.
بنابراین علت ایجاد حباب نیز باید بررسی شود.
برای آشنایی بیشتر میتوانید مقاله حباب صندوق اهرمی چیست؟ را مطالعه کنید.
مقایسه ضریب اهرم صندوقهای اهرمی
ضریب اهرم یکی از مهمترین تفاوتهای میان صندوقهای این گروه است.
این ضریب ثابت نیست و میتواند در طول زمان تغییر کند.
ضریب اهرم بالاتر میتواند باعث حساسیت بیشتر واحدهای ممتاز نسبت به تغییرات ارزش داراییهای صندوق شود.
اما:
ضریب اهرم بیشتر به معنی صندوق بهتر یا سود بیشتر نیست.
ضریب بالاتر معمولاً باید همراه با ریسک بیشتر تحلیل شود.
همچنین نباید فرض کرد اگر ضریب اهرم یک صندوق ۲ باشد، هر ۱ درصد تغییر بازار الزاماً باعث ۲ درصد تغییر قیمت واحد ممتاز میشود.
قیمت صندوق تحت تأثیر عوامل دیگری مانند:
- ترکیب پورتفوی
- NAV
- حباب
- عرضه و تقاضا
- نقدشوندگی
نیز قرار دارد.
برای بررسی کامل این مفهوم، مقاله ضریب اهرم صندوق اهرمی چیست؟ را ببینید.
مقایسه نقدشوندگی صندوقهای اهرمی
برای سرمایهگذاری در واحدهای ممتاز، نقدشوندگی اهمیت زیادی دارد.
بهویژه اگر سرمایهگذار قصد معاملات کوتاهمدت یا ورود و خروج با حجم بالاتر داشته باشد.
برای مقایسه نقدشوندگی بیدار، اهرم، توان، شتاب و جهش بهتر است موارد زیر بررسی شوند:
- حجم معاملات
- ارزش معاملات
- عمق سفارشهای خرید و فروش
- فاصله بهترین قیمت خرید و فروش
- عملکرد بازارگردان
نباید نقدشوندگی صندوقها را صرفاً براساس شهرت برند ارزیابی کرد.
همچنین وجود بازارگردان به معنی تضمین نقدشوندگی کامل در تمام شرایط بازار نیست.
اندازه صندوق یا AUM چه تاثیری در مقایسه دارد؟
AUM یا ارزش داراییهای تحت مدیریت، اندازه صندوق را نشان میدهد.
صندوق بزرگتر ممکن است منابع بیشتری تحت مدیریت داشته باشد، اما:
AUM بیشتر بهتنهایی نشانه بازده بهتر یا ریسک کمتر نیست.
اندازه صندوق باید در کنار معیارهای دیگری مانند:
- نقدشوندگی
- عملکرد
- ترکیب داراییها
- ضریب اهرم
- مدیریت پرتفوی
بررسی شود.
بنابراین برای انتخاب میان بیدار، اهرم، توان، شتاب یا جهش، نباید صرفاً بزرگترین صندوق را انتخاب کرد.
مقایسه پورتفوی صندوقهای اهرمی
یکی از مهمترین تفاوتهای واقعی صندوقها در ترکیب پورتفوی آنهاست.
ممکن است دو صندوق هر دو اهرمی باشند، اما:
- صنایع متفاوتی داشته باشند.
- وزن سهام بزرگ در آنها متفاوت باشد.
- Concentration متفاوتی داشته باشند.
- نسبت داراییهای آنها تغییر کند.
برای مقایسه پورتفوی بهتر است موارد زیر بررسی شوند:
صنایع اصلی
مشخص کنید چه درصدی از داراییهای صندوق در صنایع اصلی بازار قرار گرفته است.
سهام با بیشترین وزن
چند سهم اول پورتفوی میتوانند تاثیر قابل توجهی بر عملکرد صندوق داشته باشند.
میزان تمرکز
اگر بخش زیادی از دارایی در تعداد محدودی صنعت یا سهم قرار گرفته باشد، ریسک تمرکز بیشتر خواهد بود.
تغییرات ماهانه
مقایسه چند گزارش متوالی نشان میدهد ترکیب پورتفوی چگونه تغییر کرده است.
برای آموزش این تحلیل میتوانید مقاله تحلیل پورتفوی صندوق اهرمی در کدال را مطالعه کنید.
صندوق اهرمی بیدار در مقایسه با رقبا
صندوق اهرمی بیدار نیز باید دقیقاً با همان معیارهایی ارزیابی شود که برای اهرم، توان، شتاب و جهش استفاده میکنیم.
یعنی هنگام مقایسه بیدار بهتر است موارد زیر بررسی شوند:
- بازده در بازه زمانی مشابه
- NAV و قیمت بازار
- میزان حباب
- ضریب اهرم
- حجم و ارزش معاملات
- عمق بازار
- ترکیب پورتفوی
- تمرکز صنایع
بنابراین صرف اینکه یک صندوق متعلق به یک مجموعه مالی مشخص است، دلیل کافی برای انتخاب آن نیست.
اطلاعات و مشخصات بهروز محصول در صفحه صندوق اهرمی بیدار قابل بررسی است.
بیدار یا اهرم کاریزما؛ کدام را انتخاب کنیم؟
برای مقایسه بیدار و اهرم نباید فقط بازده اخیر را مشاهده کرد.
بهتر است در یک تاریخ مشخص، حداقل این پنج معیار کنار هم قرار گیرند:
| معیار | بیدار | اهرم |
|---|---|---|
| بازده همدوره | باید با داده روز بررسی شود | باید با داده روز بررسی شود |
| حباب | متغیر | متغیر |
| ضریب اهرم | متغیر | متغیر |
| نقدشوندگی | باید براساس معاملات بررسی شود | باید براساس معاملات بررسی شود |
| پورتفوی | براساس گزارش دورهای | براساس گزارش دورهای |
اگر یکی از صندوقها در یک مقطع بازده بیشتری داشته باشد، بهتنهایی نمیتوان نتیجه گرفت که برای دوره بعد نیز گزینه بهتری خواهد بود.
اهرم کاریزما یا توان مفید؟
مقایسه اهرم و توان نیز باید در یک بازه زمانی و با دادههای یکسان انجام شود.
مهمترین موارد قابل بررسی عبارتاند از:
- بازده در دوره مشابه
- فاصله قیمت از NAV
- ضریب اهرم
- نقدشوندگی
- اندازه صندوق
- ترکیب پورتفوی
بنابراین پاسخ دائمی برای اینکه «اهرم بهتر است یا توان» وجود ندارد.
ممکن است نتیجه مقایسه با تغییر شرایط بازار و دادههای دو صندوق تغییر کند.
شتاب آگاه یا جهش فارابی؟
برای مقایسه شتاب و جهش نیز باید از همان چارچوب استفاده کرد.
یکی از اشتباهات رایج این است که سرمایهگذار فقط صندوقی را انتخاب کند که اخیراً بازده بیشتری داشته است.
در حالی که ممکن است همان صندوق:
- ضریب اهرم بیشتری داشته باشد.
- حباب متفاوتی داشته باشد.
- پرتفوی متمرکزتری داشته باشد.
- نقدشوندگی متفاوتی داشته باشد.
به همین دلیل بازده باید همراه با ریسک تحلیل شود.
آیا صندوق با ضریب اهرم بالاتر بهتر است؟
خیر.
ضریب بالاتر میتواند Exposure و حساسیت واحد ممتاز را افزایش دهد.
این ویژگی ممکن است در شرایط مساعد بازار به نفع دارنده واحد ممتاز باشد، اما در شرایط نامساعد نیز میتواند زیان را تشدید کند.
بنابراین ضریب اهرم را باید یک معیار ریسک و ساختار صندوق دانست، نه رتبهبندی کیفیت.
آیا صندوق با حباب کمتر بهتر است؟
نه لزوماً.
حباب کمتر میتواند یکی از نکات مثبت در زمان بررسی قیمت باشد، اما علت حباب باید مشخص شود.
برای مثال یک صندوق ممکن است حباب منفی داشته باشد، اما همزمان:
- تقاضای ضعیفتری داشته باشد.
- نقدشوندگی کمتری داشته باشد.
- شرایط پورتفوی آن نامساعد باشد.
در نتیجه حباب بهتنهایی معیار انتخاب صندوق نیست.
آیا صندوق با بیشترین بازده بهترین صندوق اهرمی است؟
خیر.
بازده گذشته فقط یکی از معیارهای بررسی است.
برای ارزیابی کاملتر باید:
- ریسک
- حباب
- ضریب اهرم
- نقدشوندگی
- پورتفوی
- بازه زمانی بازده
نیز مقایسه شوند.
اگر هدف شما بررسی کل بازار و انتخاب براساس مفهوم «بهترین صندوق اهرمی» است، مقاله بهترین صندوقهای اهرمی بورس را مطالعه کنید.
هنگام مقایسه صندوقهای اهرمی به چه اشتباهاتی دچار نشویم؟
مقایسه بازده در بازههای متفاوت
همه صندوقها باید در یک بازه زمانی بررسی شوند.
انتخاب صرفاً براساس بیشترین بازده
بازده بالاتر میتواند همراه با ریسک بیشتر باشد.
نادیده گرفتن حباب
قیمت بازار ممکن است با NAV فاصله داشته باشد.
توجه نکردن به ضریب اهرم
دو صندوق میتوانند Exposure متفاوتی داشته باشند.
قضاوت نقدشوندگی براساس برند
نقدشوندگی باید از روی داده معاملات بررسی شود.
استفاده از داده قدیمی
بازده، حباب، NAV و ضریب اهرم دادههای متغیر هستند.
مقایسه بدون بررسی پورتفوی
ممکن است دو صندوق اهرمی ساختار سهامی کاملاً متفاوتی داشته باشند.
برای مقایسه روز صندوقهای اهرمی چه جدولی بسازیم؟
اگر قصد مقایسه بیدار، اهرم، توان، شتاب و جهش را در یک تاریخ مشخص دارید، میتوانید این جدول را با دادههای همان روز تکمیل کنید:
| صندوق | بازده همدوره | حباب | ضریب اهرم | ارزش معاملات | AUM |
|---|---|---|---|---|---|
| بیدار | — | — | — | — | — |
| اهرم | — | — | — | — | — |
| توان | — | — | — | — | — |
| شتاب | — | — | — | — | — |
| جهش | — | — | — | — | — |
تاریخ داده باید حتماً همراه جدول درج شود؛ زیرا این اعداد میتوانند تغییر کنند.
جمعبندی
برای مقایسه صندوقهای اهرمی بیدار، اهرم، توان، شتاب و جهش نباید فقط یک معیار را ملاک قرار داد.
یک مقایسه مناسب باید حداقل شامل:
- بازده در بازه یکسان
- حباب
- ضریب اهرم
- نقدشوندگی
- اندازه صندوق
- ترکیب پورتفوی
- میزان تمرکز داراییها
باشد.
ممکن است یک صندوق در یک دوره بازده بیشتری داشته باشد اما همزمان ضریب اهرم یا حباب بالاتری نیز داشته باشد. در نتیجه انتخاب نهایی باید براساس مجموعه معیارها و سطح ریسکپذیری سرمایهگذار انجام شود.
اگر قصد بررسی محصول اقتصاد بیدار را دارید، مشخصات صندوق اهرمی بیدار در صفحه اختصاصی آن در دسترس است.
برای مقایسه گستردهتر تمام صندوقهای موجود در بازار نیز میتوانید مقاله بهترین صندوقهای اهرمی بورس را ببینید.
سوالات متداول درباره مقایسه صندوقهای اهرمی
برای مقایسه صندوقهای اهرمی چه معیارهایی مهم است؟
بازده همدوره، حباب، ضریب اهرم، نقدشوندگی، اندازه صندوق و ترکیب پورتفوی از مهمترین معیارها هستند.
بیدار بهتر است یا اهرم کاریزما؟
پاسخ دائمی وجود ندارد. هر دو باید در یک تاریخ و براساس بازده، حباب، اهرم، نقدشوندگی و پورتفوی مقایسه شوند.
اهرم کاریزما بهتر است یا توان مفید؟
نتیجه مقایسه میتواند با تغییر شرایط بازار تغییر کند. بازده گذشته بهتنهایی برای انتخاب میان این دو صندوق کافی نیست.
شتاب آگاه بهتر است یا جهش فارابی؟
باید بازده، حباب، ضریب اهرم، نقدشوندگی و ترکیب دارایی هر دو صندوق در یک بازه زمانی مشابه بررسی شود.
حباب کمتر به معنی صندوق بهتر است؟
خیر. حباب یکی از معیارهای ارزیابی است و باید دلیل ایجاد آن و سایر شرایط صندوق نیز بررسی شود.
ضریب اهرم بالاتر بهتر است؟
خیر. ضریب بالاتر میتواند حساسیت و ریسک واحد ممتاز را نیز افزایش دهد.
نقدشوندگی صندوقهای اهرمی را چگونه مقایسه کنیم؟
حجم و ارزش معاملات، عمق سفارشهای خرید و فروش، فاصله Bid و Ask و عملکرد بازارگردان باید بررسی شوند.
آیا بازده گذشته برای انتخاب صندوق کافی است؟
خیر. بازده گذشته تضمینی برای آینده نیست و باید همراه با ریسک، حباب، اهرم، نقدشوندگی و پورتفوی تحلیل شود.






